Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Górale Pienińscy. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Górale Pienińscy. Pokaż wszystkie posty

czwartek, 18 stycznia 2018

GÓRALE PIENIŃSCY


Zamieszkują okolice Czorsztyna, Grywałdu, Hałuszowej, Kluszkowiec, Krościenka, Krośnicy, Niedzicy, Sromowiec Niżnych i Wyżnych oraz Szczawnicy i Tylki. 

Strój męski: płócienna koszula,  białych sukienne spodnie zdobione skromną sercówką, haftowana kamizelka z ciemnoniebieskiego sukna, z haftem roślinnym przy krawędziach przodów i drzewkiem na  plecach, szeroki, skórzany pas, kierpce, kurtka lub sukmana zdobiona, na przodach i rękawach, pasem czerwonego sukna wyciętego w zęby oraz kapelusz o małej główce i niewielkim rondzie ozdobiony rakiem-  skórzanym paskiem, nabijanym mosiądzem, wyciętym w ząbki.

Strój kobiecy:  płócienna koszula z falbanami przy szyi i mankietach, zdobionymi białym haftem lub koronką,  granatowa spódnica z płótna ozdobiona drobnym, białym wzorem (od święta spódnica z samodziału w  czerwone lub niebieskie prążki), zapaska oraz sukienny gorset (czerwony lub zielony) ozdobiony skromnym haftem kwiatowym (niekiedy aksamitny lub atłasowy, w kwiaty). Mężatki nosiły czepce z zębem zachodzącym na czoło.

Źródłem utrzymania Górali pienińskich było rolnictwo, hodowla owiec, bydła, trzody chlewnej i  gęsi oraz praca przy spławie drewna Dunajcem (od schyłku XIX wieku przewóz i turystów na tratwach (flisacy) przez pieniński Przełom Dunajca.

W muzyce wyraźne są wątki pasterskie. Spotykamy w niej także charakterystyczną  diafonię pienińską- wielogłos występujący zwłaszcza w przeciągłych melodiach.
W gawędach sporo jest odniesień do podań i legend odnoszących się do górskich wzniesień i miejscowych zamków oraz motywów związanych z obecnością w Pieninach św. Kingi.

W sztuce ludowej zwraca uwagę rzeźba w drewnie, snycerka i wielokolorowy haft.

Zbiory kultury materialnej oglądać można w Muzeum Pienińskim im. Józefa Szalała w Szczawnicy,  pl. Dietla 2, 34-460 Szczawnica , tel. + 48 18 262 22 58 (czynne: wtorek- niedziela: 10.00-13.00 i 14.00 – 16.00,  środy - wstęp wolny, w poniedziałki- nieczynne)